|
Bir kimsenin yetiştirilmesi, halinin iyileştirilmesi, onun adam edilmesi anlamına gelir. İyi yetişmiş, mert ve iyi ailelere mensup iyi huylu çocuklar, “Adam evladı” diyerek taltif edilirler. Yol yordam bilen, hakkıyla iş yapan ve doğru dürüst hareket edenler, adam gibi davranmış olurlar. “Adam olmak” çocukluktan kurtulma gibi basit bir biyolojik olay değildir. Bu kelimenin altında mükemmel ve iyi olma mânâsı yatar. Adam olmak; âdem olmak demektir. Bu da insan olmak mânâsına gelir. Bizim kültürümüzde, yetişmiş insan tipinin ideal ölçüsü “Adam olmak” deyimi ile ifade edilir. Bu deyim, olgunluğu, edebi, insaniyeti, mertliği, yetişmeyi, iyi hale gelmeyi ve temiz huyluluğu ifade eder. Sadece sözle iyi insan olunmaz. Çünkü, adam adam demekle adam adam olmaz. İyi yetişmemiş, aklı başında olmayan, haylazlık eden kimseye adam olmamış gözüyle bakılır. İnsanlık yönü zayıf olan veya hiç olmayan kaba saba kimseler, "Adam değil, cüdam" şeklinde tasvir edilir. Adam sırasına girmek, değer verilir olmaktır. Toplum, değer vermediği kimseleri, hiçbir zaman adam hesabına da almaz, adam yerine de koymaz. Bir tartışma ya da kavga esnasında, iradesine hakim olan kişiler, her şeye rağmen, “Adamlık sende kalsın!” diyerek geri adım atarlar. Yetişmiş insan, bir toplumun en önemli sermayesidir. Her şey böylesine adamlar üzerinde dönmekte, milletler bunlarla ayakta durmaktadırlar. İnsanlık bu ihtiyacı hissedip gereğince hareket edebildiği ölçüde yükselebilecektir. İşe yarar ve işinin ehli insanların bir ülkede az bulunması, “Kaht-u rical: Adam kıtlığı” şeklinde dile getirilir. Onun için çocuklarımıza “ Ne olmak istiyorsun?” diye sorulunca, “Adam olacağım.” şuuru, bilinci ve bilgisi verilmedir. Napolyon, insanları rakamlara benzetir. Onların durumlarına göre değer kazanacaklarını belirtir. Sıfır da bir rakamdır, bin de. Ama herkes bine iltifat eder. “Okudun ama yine adam olamadın!” sözü “Sıfır”dan bir adım ileri gidememenin ifadesidir. Nasıl Adam Olunur? Adam olmak kadar, adam kalmak da önemlidir. Onun için döneklik yapan, istikrarsız olan, sözünde durmayanlar için, “Adam gibi sözünde dur.” denilir. Ama sözünün eri, çalışkan, gayretli, terbiyeli, dürüst, hizmet ve himmet ehli kişilere de “Adam gibi adam.” nitelemesi yapılır. Bir sohbet sırasında sormuşlar Hoca merhuma: “Hocam, adam olmanın yolu nedir?” diye. Hoca Nasrettin, başını bir o yana, bir bu yana sallamış: “Söyleyen olursa dinlemeli, dinleyen olursa söylemeli.” demiş. Hünerli, iş bilen, marifetli insanları takdir etmeli ve kıymeti bilinmelidir. Çünkü: “Bilgili insan beline taş kuşansa kaş olur, bilgisiz insan ya-nına altın konsa taş olur.” Hz. Mevlânâ da : “Sende nurdan öğütten, iyilik ve güzellikten nasibini al. Burnunu pisliğe sokma da, mayıs böceği olma! İnsan ol…” uyarısı yapar. Şair ne güzel söylemiş: “Adam adamdır eğer olmasa da pulu, Eşek yine eşektir, atlastan olsa çulu.” Şair Bâkî: “İnsan-ı kâmil olmaya sa'y eyle (çalış), âdem ol!“ tavsiyesini yaparken merhum Mehmet Âkif de şöyle der: “Binay-ı milleti îlâ eden (yükselten) temel sağlam, Demek ki kurtuluruz biz bugün olursak adam.” Bir bilgenin yanına düzgün kıyafetli bir genç gelir. Biraz sonra ahmakça konuşmaya başlar. Bilgeye : “Genci nasıl buldun?” diye sorulur, o da: “Muhteşem bir bina, fakat içinde adam yok,” der. Halil Atalay
Adam olmak ile ilgili bu yazıyı sizinle paylaşmak istedim.özellikle günümüzde Adam olmak zor olsa gerekki çevremizde ve toplumuzda Adam olma erdemine ulaşanların sayısının az olduğunu görüyoruz.Dedikodunun bol olduğu İnsanların içinin haset ve kin bağladığını ve birbirlerinin kuyusunu kazmak için olağanüstü çaba gösterdiklerini görmek günümüz insanlığı açısından oldukça üzücü olsa gerek.Adam olmak için bol bol kitap okumaya eğitime veya başka bir şeye gerek yoktur.İnsanın karakterinde yetişme tarzında karaktersizlik varsa durum çok zor demektir.peki nasıl Adam olunur.en başta Doğruyu konuşmayı ( sonu ölüm dahi olsa),ikiyüzlülük denen illeti yenmeyi Dostluğa ve arkadaşlığa önem vermeyi,ne olursa olsun dostunu ve arkadaşını satmamayı dimdik ayakta durmayı yıkılsada kalkmayı gerektirir.Memleketimiz için Ülkemiz için ADAM GİBİ ADAM'LARI yetiştirmek boynumuzun borcu olsa gerek yoksa başkalarının boyunduruğu altında çokca eziliriz.
|